FİZİK DERS PLANI

BÖLÜM I

Okulun Adı:

Dr.Mustafa Gençay Lisesi / Antakya

Tarih – Hafta

16-20.11.2009 8.Hafta

Dersi Adı:

FİZİK

Sınıf:

9

Ünitenin  Adı:

ENERJİ

Konu:

Enerji Dönüşümleri

Önerilen süre:

2 Ders Saati

BÖLÜM II

Öğrenci Kazanımları / Hedef ve davranışlar:

2.1 Enerjinin; çekim potansiyel enerjisi, elektriksel, ses, elektromanyetik radyasyon, nükleer ve kütle

gibi değişik biçimlerde bulunabileceğini belirtir (FTTÇ-3.d; BİB-1.a-d, 3.b,c).

2.2 Enerjinin en genel anlamda kendini mekanik enerji olarak gösterdiğini örneklerle açıklar (BİB-1.ad,

2.a, 4.c,d).

2.3 Enerjinin bir türden diğerine dönüşebileceğini örneklerle açıklar (FTTÇ-1.h; BİB-1.a-d, 2.a, 4.c,d).

Ünite Kavramları ve sembolleri /Davranış Örüntüsü:

a. İş, Güç, Enerji

b. Mekanik Enerji (potansiyel ve kinetik enerji),

c. Enerji Dönüşümleri ve Enerjinin Korunumu

d. Verim

e. Enerji Kaynakları: yenilenebilir ve yenilenemez enerji

Önlemler:

??? 1.1 “Bir cisme uygulanan kuvvet cismi harekete ettirmese de iş yapılır.”

Öğretme-Öğrenme- Yöntem ve Teknikleri:

Anlatım, soru-cevap, tartışma, deney, gözlem, gösteri,

Kullanılan Eğitim

Teknolojileri-Araç,

Gereçler ve kaynakça

v  Öğretmen

v   Öğrenci

Ders Kitabı, konu ile ilgili yardımcı kaynaklar

Öğretme-Öğrenme Etkinlikleri

Sözel-Dilsel

Konu anlatımları yapılır.

Deneyler yapılır.

Kavram Haritaları

İnteraktif cd izlenir

Araştırma konusu verilir

Doğacı

Sosyal-Kişiler Arası

Mantıksal Matematiksel

Görsel-Uzaysal

Bedensel-Kinestetik

İçerik

[!] 1.1 Bilimsel anlamda kullanılan iş tanımının güncel yaşamda halk arasında kullanılandan farklı olduğu belirtilir. İş yapılabilmesi için uygulanan kuvvetin hareket boyunca uygulanması gerektiği vurgulanır.

[!] 1.2 “İş yapabilme yeteneği” olarak tanımlanan enerji, mekanik dışındaki olayları açıklamakta yetersiz kalabilmektedir, “değişiklik yapabilme yeteneği” veya başka şekillerde de  tanımlana bilmektedir. Her fiziksel olayı içeren tek bir enerji tanımı yoktur.

[!] 1.3 Güç kavramı yerine göre “ Birim zamanda aktarılan enerji” veya “birim zamanda yapılan iş” olarak tanımlanabilir.

[!] 2.1 Enerjinin kütle biçiminde de olabileceği E=mc²   ifadesi verilmeden vurgulanmalıdır.

1 . Kinetik Enerji : Bir cismin hareketinden dolayı sahip olduğu enerjidir. Cismin kütlesine ve hızı bağlı olarak değişir. E_k=1/2.m.V² ifadesi ile bulunur.

     E_k

                                                      V

Yerçekim Potansiyel Enerjisi:

Bu enerji yerçekimi kuvvetinden kaynaklanır. m kütleli bir cismi yer seviyesinde h kadar yükseğe sabit hızla çıkarmak için yapılması gereken iş,

W = F.h = mg.h      dir.

Yapılan işin enerji değişimine eşit olduğunu biliyoruz.

Buna göre, yerden h kadar yükseklikte cismin yere göre potansiyel enerjisi,

Ep = m.g.h 

bağıntısı ile bulunur.

Özel durumlar:

1. Küçük cisimlerin potansiyel enerjisi yazılırken ağırlık merkezinin yeri dikkate alınmaz. Fakat büyük cisimlerde ağırlık merkezinin yeri değiştirildiğinde cismin potansiyel enerjisi değişir.

Burada h yüksekliği, cismin potansiyel enerjisi nereye göre soruluyorsa, oraya olan kütle merkezinin yüksekliğidir.

1. Bir cismi h kadar yukarı çıkarabilmek yerçekimine karşı yapılan yoldan bağımsızdır.

Ep = m.g.h 

1. O noktası etrafında dönebilen 2h boyundaki bir çubuğu 1 konumundan 2 konumuna getirmek için yapılan iş;

W = E₂ – E₁ = 2mgh – mgh = mgh

                   SORU

                     Şekildeki 2kg kütleli cimin yerden 12 metre yüksekteki potansiyel                              

                   enerjisi kaç J dur?

2kg             SORU: Bir cismin sahip olduğu kinetik enerjisini arttırmak için neler yapılabilir ?

12m            

Esneklik potansiyel enerjisi: Esnek cisimleri denge konumundan ayırmak için iş yapılır ve yapılan iş kadar enerji aktarılır. Denge konumundaki bir yay x kadar sıkıştırılır ya da gerilirse, yayda enerji depolanır.

3 .  Mekanik Enerji : Bir cismin sahip olduğu potansiyel ve kinetik enerjilerinin toplamına denir.Mekanik enerjiye toplam enerji de denilebilir.

            E_M = E_P + E_K

Enerjinin Korunumu :  Enerji kendi kendine yoktan varolmaz, var olan enerji de yok olmaz. Ancak birbirlerine dönüşürler.

Örneğin, yüksek bir yerden aşağı doğru bırakılan taşın, aşağı doğru düştükçe potansiyel enerjisi azalırken, kinetik enerjisi çoğalır. Yani potansiyel enerji, kinetik enerjiye dönüşür. Yere çarpan esnek  bir cismin enerjisinin bır kısmı ısıya ve sese dönüşür geri kalan enerjisi ile tekrar sıçrama hareketi yapar

BÖLÜM III

Ölçme-Değerlendirme:

►Bireysel öğrenme etkinliklerine yönelik Ölçme Değerlendirme:

►Grupla öğrenme etkinliklerine yönelik Ölçme Değerlendirme:

►Öğrenme güçlüğü olan öğrenciler ve ileri düzeyde öğrenme hızında olan öğrenciler için ek Ölçme Değerlendirme etkinlikleri:

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi:

Matematik – birim çevirme

BÖLÜM IV

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar:

Olcay ETİ

Fizik Öğretmeni

Halil KAYA

Okul Müdürü